काठमाण्डौ । नेपालकी पहिलो महिला प्रधानन्यायाधीश , नेपालको पहिलो महिला प्रधानमन्त्री सुशीला कार्की फेरि एकपटक सार्वजनिक बहसको केन्द्रमा छिन्। तर यसपटक विषय न्यायालय होइन, एउटा भाइरल अभिव्यक्ति हो—“आमा” शब्दप्रति उनको प्रतिक्रिया।सामाजिक सञ्जालमा फैलिएको छोटो भिडियो क्लिपमा कार्कीले आफूलाई “आमा” भनेर सम्बोधन गरिएको विषयमा असन्तुष्टि जनाएपछि त्यसले राजनीतिक र सामाजिक वृत्तमा नयाँ बहस जन्माएको छ।
धेरैले यसलाई सामान्य भाषिक प्रतिक्रिया भन्दा पनि पछिल्लो समय बदलिँदो शक्ति समीकरणसँग जोडेर व्याख्या गर्न थालेका छन्।विशेषगरी बालेन्द्र शाह (बालेन) र उनको परिवारलाई लक्षित गरेर आएको भनिएको उक्त प्रतिक्रियापछि सामाजिक सञ्जालमा अनेक टिप्पणीहरू देखिएका छन्। कतिपय टिप्पणीकारहरूले कार्कीले भविष्यमा राष्ट्रपति बन्ने आकांक्षा राखेको तर त्यो सम्भावना कमजोर बन्दै गएको महसुसपछि उनको अभिव्यक्ति बढी भावनात्मक बनेको दाबी गरेका छन्।
यद्यपि यसको औपचारिक पुष्टि कतैबाट भएको छैन, तर डिजिटल बहसमा अहिले यही कोणले बढी चर्चा पाइरहेको छ—“राष्ट्रपतिको सम्भावित दौडबाट बाहिरिने संकेतपछि कार्की बढी आक्रामक देखिएकी हुन् ? ”
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार केही समयअघिसम्म सुशीला कार्कीलाई “निर्दलीय छवि”, “कडा अडान” र “संवैधानिक अनुशासन” का कारण उच्च पदका लागि सम्भावित अनुहारका रूपमा चर्चा गरिन्थ्यो। तर पछिल्ला सार्वजनिक अभिव्यक्तिहरूले उनको छविमा विवाद थपिएको टिप्पणी हुन थालेको छ।
अर्कोतर्फ, सामाजिक सञ्जालमा धेरै प्रयोगकर्ताले “आमा” शब्दलाई नेपाली समाजमा सम्मानको प्रतीक मानिने भएकाले त्यसलाई लिएर गरिएको प्रतिक्रिया अनावश्यक रूपमा कठोर भएको टिप्पणी गरेका छन्। केहीले त “सर्वोच्च अदालतको नेतृत्व गरिसकेको व्यक्तिबाट अझ संयमित भाषा अपेक्षित हुने” प्रतिक्रिया समेत दिएका छन्।यद्यपि कार्की निकटहरू भने भिडियोलाई सन्दर्भबाहिर प्रस्तुत गरिएको दाबी गर्छन्।
उनीहरूका अनुसार छोटो क्लिपलाई राजनीतिक व्याख्यासँग जोडेर अनावश्यक रूपमा भाइरल बनाइएको हो।तर एउटा कुरा भने स्पष्ट देखिएको छ—नेपालमा सार्वजनिक व्यक्तित्वको हरेक शब्द अब केवल अभिव्यक्ति रहँदैन, त्यो तुरुन्तै राजनीतिक संकेत, शक्ति समीकरण र भविष्यका आकांक्षासँग जोडिन थाल्छ। सुशीला कार्कीको “आमा” प्रसंग अहिले त्यही डिजिटल राजनीतिक मनोविज्ञानको नयाँ उदाहरण बनेको छ।
